Chandrayan3: ଚନ୍ଦ୍ରଯାନ-୩ ଉତ୍କ୍ଷେପଣ କରିଥିବା ଇସ୍ରୋର ‘ବାହୁବଳୀ’ ଏଲ୍ଭିଏମ୍-୩ ଘରୋଇ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରାଯିବ
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଐତିହାସିକ ଚନ୍ଦ୍ରଯାନ-୩ ଚନ୍ଦ୍ର ଅବତରଣ ମିସନକୁ ସଫଳ କରିଥିବା ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ଓଜନିଆ ରକେଟ୍, ଲଞ୍ଚ୍ ଭେଇକିଲ୍ ମାର୍କ-୩ (ଏଲ୍ଭିଏମ୍-୩) ଏକ ନୂତନ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ଯାଉଛି। ଘରୋଇ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଏହାର ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବାକୁ ସରକାର ପଦକ୍ଷେପ ନେଉଛନ୍ତି। ମହାକାଶ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଘରୋଇ ଅଂଶଗ୍ରହଣକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ପାଇଁ ସରକାରଙ୍କ ନୋଡାଲ୍ ଏଜେନ୍ସି ଇଣ୍ଡିଆନ୍ ନ୍ୟାସନାଲ୍ ସ୍ପେସ୍ ପ୍ରମୋସନ୍ ଆଣ୍ଡ ଅଥରାଇଜେସନ୍ ସେଣ୍ଟର (ଇନ୍-ସ୍ପେସ୍) ଏକ ଏକ୍ସପ୍ରେସନ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଟରେଷ୍ଟ (ଇଓଆଇ) ଜାରି କରି ଭାରତୀୟ କମ୍ପାନିଗୁଡ଼ିକୁ ଏଲ୍ଭିଏମ୍-୩ ଲଞ୍ଚ୍ ଯାନର ଏଣ୍ଡ-ଟୁ-ଏଣ୍ଡ୍ ବାସ୍ତବତା, ପରିଚାଳନା ଓ ବ୍ୟବସାୟୀକରଣ କରିବାକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଛି।
ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ଭାରତର ମହାକାଶ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂସ୍କାରକୁ ଚିହ୍ନିତ କରେ, ଯାହା ପରିପକ୍ୱ ଉତ୍କ୍ଷେପଣ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ଅନୁସନ୍ଧାନ ସଂଗଠନ (ଇସ୍ରୋ)ଠାରୁ ଘରୋଇ ସଂସ୍ଥାକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରି ଜାତୀୟ ମହାକାଶ ଏଜେନ୍ସିକୁ ଉଚ୍ଚାଭିଳାଷୀ ଭବିଷ୍ୟତ ମିସନ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେବାକୁ ଅନୁମତି ଦେଇଥାଏ। ଇନ୍-ସ୍ପେସ୍ ପୂର୍ବରୁ କ୍ଷୁଦ୍ର ଉପଗ୍ରହ ଉତ୍କ୍ଷେପଣ ଯାନ (ଏସ୍ଏସ୍ଏଲ୍ଭି)କୁ ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନ ଏରୋନଟିକ୍ସ ଲିମିଟେଡ୍ (ହାଲ୍)କୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିଥିଲା।
ଏଲ୍ଭିଏମ୍୩ କ’ଣ?
ଏହାର ବିଶାଳ ପେଲୋଡ୍-ଲିଫ୍ଟିଂ କ୍ଷମତା ହେତୁ ଭାରତର ‘ବାହୁବଳୀ’ ରକେଟ୍ ଭାବରେ ପରିଚିତ ଏଲ୍ଭିଏମ୍୩ ନିଜକୁ ଏକ ନିର୍ଭରଯୋଗ୍ୟ ଭାରୀ-ଲିଫ୍ଟ ଲଞ୍ଚର୍ ଭାବରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କରିଛି। ତିନି ପର୍ଯ୍ୟାୟ ବିଶିଷ୍ଟ ଏହି ଯାନ ସଫଳତାର ସହ ଅନେକ ଭାରତୀୟ ତଥା ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଉପଗ୍ରହ ଉତ୍କ୍ଷେପଣ କରିଛି ଏବଂ ୨୦୨୩ରେ ଚନ୍ଦ୍ରଯାନ-୩କୁ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ନେବା ପରେ ବିଶ୍ୱ ସ୍ତରରେ ସ୍ୱୀକୃତି ହାସଲ କରିଛି। ଏହା ୱାନ୍ୱେବ୍ ଉପଗ୍ରହମଣ୍ଡଳୀ ମିସନ ଲଞ୍ଚ କରିବା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା, ଯାହା ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଉତ୍କ୍ଷେପଣ ବଜାରରେ ଏହାର ବାଣିଜ୍ୟିକ ସମ୍ଭାବନାକୁ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିଲା। ଇଓଆଇ ଦସ୍ତାବିଜ ଅନୁଯାୟୀ, ଇନ୍-ସ୍ପେସ୍ ଏଲ୍ଭିଏମ୍୩ର ଜ୍ଞାନକୌଶଳକୁ ଏକ ଉପଯୁକ୍ତ ଘରୋଇ ଉଦ୍ୟୋଗ ସହଯୋଗୀଙ୍କୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛି ଯାହା ବ୍ୟବସାୟିକ ଭାବରେ ଉତ୍କ୍ଷେପଣ ଯାନର ଉତ୍ପାଦନ, ପରିଚାଳନା ଓ ବିପଣନ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ହେବ। ମନୋନୀତ କମ୍ପାନି କିମ୍ବା କନସୋର୍ଟିୟମ୍କୁ ୪୨ ମାସର ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅବଧି ପାଇଁ କିମ୍ବା ଦୁଇଟି ଏଲ୍ଭିଏମ୍-୩ ରକେଟ୍ ସଫଳତାର ସହ ଉତ୍କ୍ଷେପଣ କରିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଇସ୍ରୋ ପକ୍ଷରୁ ବ୍ୟାପକ ସହାୟତା ମିଳିବ।
ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ଉପଗ୍ରହ ଉତ୍କ୍ଷେପଣର ବଢୁଥିବା ଚାହିଦା ଏବଂ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ବିଶ୍ୱ ମହାକାଶ ଅର୍ଥନୀତିର ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ ହାସଲ କରିବାକୁ ଭାରତର ଉଦ୍ୟମ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଇଛି। ଘରୋଇ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକୁ ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବରେ ଲଞ୍ଚ୍ ସେବା ପ୍ରଦାନ କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ କରି, ସରକାର ଲଞ୍ଚ୍ ଫ୍ରିକ୍ୱେନ୍ସି ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ଏବଂ ପ୍ରତିଯୋଗିତାମୂଳକ ହେଭି-ଲିଫ୍ଟ ଲଞ୍ଚ୍ ବଜାରରେ ଭାରତର ସ୍ଥିତିକୁ ମଜବୁତ କରିବାକୁ ଆଶା କରୁଛନ୍ତି।
ଏଲ୍ଭିଏମ୍୩ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ଇସ୍ରୋର ଭୂମିକାକୁ ପୁନଃ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବା ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ରର ବ୍ୟାପକ ରଣନୀତିକୁ ସୂଚାଏ। ପରିପକ୍ୱ ଉତ୍କ୍ଷେପଣ ପ୍ରଣାଳୀରେ ସମ୍ବଳ ଖର୍ଚ୍ଚ କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ, ଏଜେନ୍ସି ପରବର୍ତ୍ତୀ ପିଢ଼ିର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଯେପରିକି ଗଗନଯାନ, ମାନବଯୁକ୍ତ ମହାକାଶଯାନ ମିସନ, ଭବିଷ୍ୟତର ଚନ୍ଦ୍ର ଅନୁସନ୍ଧାନ ପଦକ୍ଷେପ, ଉନ୍ନତ ପୃଥିବୀ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ ପ୍ରଣାଳୀ ଏବଂ ଆନ୍ତଃଗ୍ରହ ମିସନ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି।
ସୌଜନ୍ୟ ସମ୍ବାଦ
