The ‘Arata’: ନିରବି ଯାଇଛି ‘ଅରଟ’
୫୦ ବର୍ଷର ତନ୍ତ କାରିଗର। ଅରଟ ଚଳାଇବାଠୁ ଆରମ୍ଭ କରି ତନ୍ତରେ ଲୁଗା ବୁଣିବା ଯାଏ, ସବୁଥିରେ ଥିଲେ ଦକ୍ଷ। କେଉଁ ପୁରୁଣା ସମୟରୁ ଏ ତନ୍ତବୁଣା ବିଦ୍ୟାଟି ପିଢ଼ି ପରେ ପିଢ଼ିକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର ହୋଇ ଆସୁଥିଲା।

ଖୋରଧା (ବାଜପୁର ଗାଁରୁ ବିକାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସାହୁ ): ୫୦ ବର୍ଷର ତନ୍ତ କାରିଗର। ଅରଟ ଚଳାଇବାଠୁ ଆରମ୍ଭ କରି ତନ୍ତରେ ଲୁଗା ବୁଣିବା ଯାଏ, ସବୁଥିରେ ଥିଲେ ଦକ୍ଷ। କେଉଁ ପୁରୁଣା ସମୟରୁ ଏ ତନ୍ତବୁଣା ବିଦ୍ୟାଟି ପିଢ଼ି ପରେ ପିଢ଼ିକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର ହୋଇ ଆସୁଥିଲା। କିନ୍ତୁ, ତାଙ୍କ ପରଠୁ ଏ ବିଦ୍ୟାଟିରେ ତାଲା ପଡ଼ିଛି। ରଙ୍ଗୋଣୀ ପୁଅ ରାଜସ୍ଥାନକୁ କାମ କରିବାକୁ ଯାଇଛି। ଏକଦା ସକାଳୁ ସଞ୍ଜ ଅରଟ ଶବ୍ଦରେ କମ୍ପମାନ ହେଉଥିବା ଘରଟି ଆଜି ପୂରା ନିରବି ଯାଇଛି। ଇଏ ହେଉଛି ଖୋରଧା ସହର ଉପକଣ୍ଠ ବାଜପୁର ଗାଁ ରଙ୍ଗୋଣୀ ସାହିର ବରିଷ୍ଠ ତନ୍ତ କାରିଗର ଶିବ ସାହୁଙ୍କର ମନର ବ୍ୟଥା।
କେବଳ ଶିବ ସାହୁ ନୁହନ୍ତି, ରଙ୍ଗୋଣୀ ସାହିର ମହିଳା ତନ୍ତ କାରିଗର ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟା ଦାସଙ୍କର କୌଳିକ ବୃତ୍ତିର ବି ସେହି ଅବସ୍ଥା। ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟା ବାପଘରଠୁ ଶାଶୂଘର ଯାଏ, ପୂରା ଯୌବନଟି ନିଜର କୌଳିକ ବୃତ୍ତିରେ ଦେଇଥିଲେ। କେବଳ ସେ ନୁହେଁ, ଲୁଗା, ଧୋତି ବୁଣିବାରେ ତାଙ୍କ ଶାଶୂ ବି ସିଦ୍ଧହସ୍ତ। କିନ୍ତୁ, ଗଲା ୧୩ବର୍ଷ ହେଲା ଏହି ବୃତ୍ତିରେ ବେଡ଼ି ପଡ଼ିଛି। ବଡ଼ପୁଅ ଶିକ୍ଷକ ହୋଇଯାଇଛି, ସାନ ପୁଅ କଲେଜ ଯାଉଛି। ଘରେ ଚରଖା ଚଳାଇବାକୁ ଆଉ କେହି ନାହିଁ। ଏକଦା କୌଳିକ ବୃତ୍ତିରେ ବାପା ଜେଜେଙ୍କର ନାଁ ରଖିଥିବା ବାଜପୁର ପଞ୍ଚାୟତ ରଙ୍ଗୋଣୀ ସାହିର ଚରଖା ଓ ତନ୍ତବୁଣା କାରିଗରଙ୍କର ଅବସ୍ଥା ଏବେ କେମିତି ଅଛି? ଗ୍ରାଉଣ୍ଡ ଜିରୋରୁ ତନଖିବା ବେଳେ କୌଳିକ ବୃତ୍ତିର ପରିବର୍ତ୍ତିତ କଥାଟି ପଦାକୁ ଆସିଛି। ଗାଁ ଲୋକଙ୍କର କହିବା ମୁତାବକ, ବାଜପୁର ପଞ୍ଚାୟତରେ ମୋଟ୍ ଦୁଇ ଗୋଟି ସାହି ତନ୍ତ ବୁଣିବା ଓ ଅରଟ ଚଳାଇବାରେ ଦକ୍ଷ। ଗୋଟିଏ ହେଲା ରଙ୍ଗୋଣି ସାହି ଓ ତା’ ପାଖକୁ ଲାଗିଥିବା ପାଟରା ସାହି। ଉଭୟ ସାହିରେ ପ୍ରାୟ ୭୦ରୁ ଅଧିକ ପରିବାର। ଦଶନ୍ଧି ତଳେ ରାତି ଚାରିଟାରୁ ସାହି ଭିତରକୁ ପଶିଗଲେ, ଅରଟ ଓ ତନ୍ତର ଖଟ ଖଟ ଶବ୍ଦ ଗୁଞ୍ଜରିତ ହେଉଥିଲା। ରାତି ୯ଟା ଯାଏ ବୁଣାବୁଣି ଚାଲୁଥିଲା। କିଏ ଗୋଟିଏ ତନ୍ତ ପକାଇଥିଲା ତ, ପୁଣି କିଏ ଦୁଇଟି। ଉଭୟ ସାହିରେ ପ୍ରାୟ ଶହେ ଗୋଟି ତଦନ୍ତ ପଡ଼ିଥିଲା।
ସୌଜନ୍ୟ ସମ୍ବାଦ




